معایب چند همسری

شهید مطهری درباره مسئله چند همسری پنج موضوع محدودیت، عدالت، حرمسراها، شرایط و امكانات دیگر و مرد امروز و تعداد زوجات را ...ادامه مطلب

اصول تربیت اسلامی

تعلیم‌وتربیت در زندگی بشر مهمترین و اساسی‌ترین جنبه زندگی است به‌گونه‌ای که هرگونه، اعوجاج و انحراف در آن باعث انحراف در ...ادامه مطلب

بسط تفكر اسلامى

شهیدمطهرى كه پرورده فكرى و همراه استادش علامه طباطبایى است، بسیارى از مباحث فلسفى علاّمه را در حوزه هاى اخلاق ...ادامه مطلب

نهضت حسینی الگوی بیداری اسلامی

شهید مطهری و تحلیل ماهیت نهضت حسینی ( قسمت آخر ) شهید مطهری و تحلیل ماهیت نهضت حسینی ( قسمت سوم ) شهید مطهری و تحلیل ماهیت نهضت حسینی ( قسمت دوم ) شهید مطهری و تحلیل ماهیت نهضت حسینی ( قسمت اول )

برای اینكه بتوان نهضتی را الگوی دیگر نهضت ها قرار داد باید ابتدا ماهیت آن نهضت را به صورت كامل شناخت، حال برای اینكه ما ثابت كنیم كه نهضت حسینی الگوی بیداری اسلامی می باشد قصد داریم تا در چند پست آینده شما را با ماهیت نهضت حضرت سید الشهدا (ع) از زبان علامه شهید استاد مطهری آشنا نماییم.

چهار مرحله قیام
پس از تاءمل كامل در مدارك تاریخى چنین معلوم مى شود كه قیام امام با تهاجم دستگاه حكومت شروع شده و در چهار مرحله مختلف انجام یافته است :
1- از وقتى كه آن حضرت از مدینه به مكه هجرت فرمود تا وقتى كه به تصمیم ماندن در مكه باقى بود.

2- از وقتى كه تصمیم گرفت به كوفه برود تا وقتى كه با حر بن یزید ریاحى برخورد كرد.

3- از برخورد با حر بن یزید ریاحى تا شروع جنگ
4- مرحله جنگ (1)
ماهیت نظام حسینى
یكى از مسائل در مورد نهضت امام حسین علیه السلام این است كه ماهیت این نهضت چه بوده است ؟ چون نهضت ها هم مانند پدیده هاى طبیعى ، ماهیت هاى مختلف دارند. اشیاء و پدیده هاى طبیعى ، از معدنى ها گرفته تا گیاهان و انواع حیوانات ، هر كدام ماهیتى طبیعى و وضع بالخصوصى دارند. نهضت ها و قیام هاى اجتماعى عم این چنینند.
یك شى ء را اگر بخواهیم بشناسیم ؛ یا به علل فاعلى آن مى شناسیم ، یا به علل غایى آن (كه امروز شناخت به علل غایى را چندان قبول ندارند)، یا به علل مادى آن یعنى اجزاء و عناصر تشكیل دهنده آن ، و یا به علت صورى آن ، یعنى به وضع و شكل و خصوصیتى كه در مجموع پیدا كرده است . اگر یك نهضت را هم بخواهیم بشناسیم ، ماهیتش را بخواهیم به دست آوریم ، ابتدا باید علل و موجباتى را كه به این نهضت منتهى شده است بشناسیم . تا آنها را نشناسیم ماهیت این نهضت را نمى شناسیم (شناخت علل فاعلى ). بعد باید علل غایى آنرا بشناسیم . یعنى این نهضت چه هدفى دارد؟ اولا هدف دارد یا هدف ندارد و اگر هدف دارد چه هدفهایى دارد؟ سوم باید عناصر و محتواى این نهضت را بشناسیم كه در این نهضت چه كارهایى ، چه عملیاتى صورت گرفته است ؟ و چهارم باید ببینیم این عملیاتى كه صورت گرفته است ، مجموعا چه شكلى پیدا كرده است؟ (2)

وبلاگ مجاهد - Www.Mojahed12.MihanBlog.Com


ماهیت هاى گوناگون قیام حسین (ع(
در انقلاب امام حسین ، در درجه اول باید بدانیم كه انقلاب آگاهانه است ، هم از ناحیه خودش و هم از ناحیه اهل بیت و یارانش . انفجار نیست .
انقلاب آگاهانه مى تواند ماهیت هاى مختلف داشته باشد. اتفاقا در قضایاى امام حسین عوامل زیادى مؤ ثر بودند كه این عوامل سبب شده است كه نهضت امام حسین یك نهضت چند ماهیتى باشد نه تك ماهیتى . یكى از تفاوتهایى كه میان پدیده هاى اجتماعى و پدیده هاى طبیعى هست این است كه پدیده طبیعى باید تك ماهیتى باشد، نمى تواند چند ماهیتى باشد، یك فلز در آن واحد نمى تواند كه هم ماهیت طلا داشته باشد و هم ماهیت مس را.ولى پدیده هاى اجتماعى ، مى توانند در آن واحد چند ماهیتى باشند (3)
ماهیت هاى قیام گوناگون حسینى
پدیده اجتماعى مى تواند چند ماهیتى باشد اتفاقا قیام امام حسین از آن پدیده هاى چند ماهیتى است ، چون عوامل مختلف در آن اثر داشته است ، مثلا یك نهضت مى تواند ماهیت عكس العملى داشته باشد، یعنى صرفا عكس العمل باشد؛ مى تواند ماهیت عكس العمل داشته باشد، یعنى صرفا عكس العمل باشد؛ مى تواند ماهیت آغازگرى داشته باشد. اگر یك نهضت ماهیت عكس العملى داشته باشد، میتواند یك عكس العمل منفى باشد در مقابل یك جریان ، و مى تواند یك عكس العمل مثبت باشد در مقابل جریان دیگر. همه اینها در نهضت امام حسین وجود دارد. این است كه این نهضت ، یك نهضت چند ماهیتى شده است (4)
نهضت انفجارى یا آگاهانه؟
یكى از مسائلى كه در مورد نهضت امام حسین علیه السلام مطرح است این است كه آیا این قیام و نهضت از نوع یك انفجار بود؟ از نوع یك عمل ناآگاهانه و حساب نشده بود؟ نظیر اینكه به دیگرى حرارت بدهند، آبى كه در آن هست تبدیل به بخار بشود، منافذ هم بسته باشد، بالاخره منفجر خواهد شد. و نظیر انفجارهایى كه براى افراد انسان پیدا مى شود كه انسان در شرایطى قرار مى گیرد (حالا یا به علتى كه همان جا پیدا مى شود یا به علل گذشته ، یك درون پر از عقده و ناراحتى دارد) كه در حالى كه هرگز نمى خواهد فلان حرف را بزند، ولى یك مرتبه مى بینید ناراحت و عصبانى مى شود و از دهانش هر جه كه حتى دلش هم نمى خواهد بیرون بیاید، بیرون مى آرد. این را مى گویند انفجار. بسیارى از قیامها انفجار است .
یكى از جاهایى كه در آن ، راه مكتب اسلام با راه مكاتب مادى امروز فرق میكند، این است كه مكاتب مادى امروز روى اصول خاص دیالكتیكى مى گویند تضادها را تشدید بكنید، ناراحتى ها را زیاد بكنید، شكافها را هر چه مى توانید عمیق تر بكنید، حتى با اصلاحات واقعى مخالفت كنید براى اینكه جامعه را به انقلاب به معنى انفجار (نه انقلاب آگاهانه ) بكشانید. اسلام به انقلاب انفجارى یك ذره معتقد نیست . اسلام ، انقلابش هم انقلاب صد در صد آگاهانه و از روى تصمیم و كمال آگاهى و انتخاب است (5)

پی نوشتها:

1- حماسه حسینى ، ج 3، ص 410.
2- حماسه حسینى ، ج 2، ص 261.
3- حماسه حسینى ، ج 2، ص 265.
4- حماسه حسینى ، ج 2، ص 266.
5- حماسه حسینى ، ج 2، ص 262.

منبع: كتاب امام حسین (ع) از زبان شهید مطهرى



دیدگاه ها : نظرات

از نظر زندگی اجتماعی چطور ؟ از نظر زندگی اجتماعی و از جنبه عمومی‏ كه افراد اجتماع را به صورت یك واحد در می‏آورد ، از این نظر كه بنگریم‏ ، می‏بینیم كه عدل از جود بالاتر است .
عدل در اجتماع به منزله پایه‏های ساختمان است و احسان از نظر اجتماع به‏ منزله رنگ آمیزی و نقاشی و زینت ساختمان است . اول باید پایه درست‏ باشد بعد نوبت به زینت و رنگ آمیزی و نقاشی می‏رسد . اگر " خانه از پای بست ویران است " ، دیگر چه فایده كه " خواجه دربند نقش ایوان " باشد ؟ اما اگر پایه محكم باشد ، در ساختمان بی نقاشی و بی رنگ آمیزی هم‏ می‏توان زندگی كرد . ممكن است ساختمان فوق العاده نقاشی خوب داشته باشد و ظاهرش جالب باشد ، اما چون پایه خراب است ، یك باران كافی است آن‏ را بر سراهلش خراب كند .
بعلاوه همین جودها و احسانها و ایثارهایی كه در مواقعی خوب و مفید است‏ و از نظر جود كننده فضیلتی بسیار عالی است ، از نظر گیرنده فضیلت نیست‏. حساب او را هم باید كرد ، حساب اجتماع را هم باید كرد . اگر رعایت‏ موازنه اجتماعی نشود و حساب نكرده صورت بگیرد ، همین فضیلت اخلاقی‏ موجب بدبختی عمومی و خرابی اجتماع می‏گردد . صدقات زیاد و اوقاف زیاد و حساب نكرده‏ ، نذورات زیاد و حساب نكرده در هر جا كه وارد شده مانند سیل جامعه را خراب كرده ، روحیه‏ها را تنبل و كلاش و فاسد الاخلاق بار آورده ، لطمه‏ها و خساراتی وارد آورده كه كمتر از لطمات و خسارات یك سپاه جرار نبوده ، مصداق كلام خدا بوده درباره بعضی انفاقات كه می‏فرماید : " « مثل ما ینفقون فی هذه الحیوه الدنیا كمثل ریح فیها صر اصابت حرث‏ قوم ظلموا أنفسهم فأهلكته و ما ظلمهم الله و لكن أنفسهم یظلمون »" مثل انفاقهایی كه در این دنیا می‏كنند و عنوان انفاق و صدقه و امثال‏ اینها به آنها می‏دهند ، عینا مثل باد سختی است كه با سرما همراه است و می‏رسد به زراعت مردمی كه ظلم به نفس كرده‏اند و همه آن زراعتها را از بین می‏برد . خداوند به آنها ستم نكرده خودشان به خودشان ستم كرده‏اند .

وبلاگ مجاهد - Www.Mojahed12.MihanBlog.Com
 

جامعه را هرگز با جود و احسان نمی‏توان اداره كرد . پایه سازمان اجتماع‏ عدل است . احسان وجودهای حساب نشده و اندازه‏گیری نشده كارها را از مدار خود خارج می‏كند . امام سجاد ( ع ) فرمود : " « كم من مفتون بحسن القول‏ فیه ، و كم من مغرور بحسن الستر علیه و كم من مستدرج باعحسان‏إلیه » "  بسیاری از مردم از بس خوبشان را و مدحشان را گفتند فاسد شدند ، بسیاری از مردم چون از عیبشان چشم‏پوشی شد و مورد انتقاد قرار نگرفتند مغرور شدند ، بسیاری از مردم هم چون به آنها احسان شد و از راه احسان‏ زندگی و كارشان اداره شد متدرجا در غفلت فرو رفتند .

این است معنی سخن علی مرتضی ( ع ) : كه فرمود : " « العدل یضع الامور مواضعها و الجود یخرجها من جهتها » " عدل جریان كارها را در مجرای خود قرار می‏دهد ، اما جود جریانها را از مجرای اصلی خارج می‏كند .
بسیاری از مردم ابتدا كه می‏شنوند علی ، مظهر كامل جود و سخا ، عدل را از جود برتر دانسته تعجب می‏كنند كه چطور می‏شود عدل از جود بالاتر باشد ؟
یعنی چه علی ( ع ) كه سرآمد اهل جود و ایثار و كرم است ، درباره جود و كرم می‏فرماید كه جود و كرم كارها را از جریان خودش خارج می‏كند ؟ اما با بیانی كه كردم و دو جنبه‏ای كه توضیح دادم معلوم شد كه ما تاكنون به عدل‏ وجود از یك جنبه نگاه می‏كرده‏ایم و آن جنبه اخلاقی و جنبه فضیلت شخصی و نفسانی قضیه بوده و البته از این جهت مطلب همان طور است ، اما جنبه‏ دیگر مهم است و آن جنبه اجتماعی قضیه است و ما تاكنون كمتر از این جنبه‏ فكر می‏كرده‏ایم و علت اینكه كمتر فكر می‏كرده‏ایم این است كه مدت زیادی‏ نیست كه بشر به ارزش مطالعات اجتماعی پی برده و قوانین اجتماعی را شناخته ، در سابق كم و بیش بعضی از مفكرین عالیقدر ما توجه داشته‏اند ، اما به صورت علوم مدونی نبوده است ، لهذا در قضایا فقط به جنبه‏های‏ اخلاقی و فردی آنها نگاه می‏كرده‏اند .
من یاد ندارم تاكنون كسی در كتابی در اطراف این جمله كه عرض كردم‏ بحثی كرده باشد و حال آنكه این جمله در نهج البلاغه است و در دسترس همه‏ بوده . به نظرم علتش این است كه این جمله با مقیاسهای اخلاقی نمی‏توانسته‏ در نظرها معنی درست و قابل توجهی داشته باشد ، اما امروز كه به بركت‏ پیشرفت علوم اجتماعی ، مقیاسهای دیگر غیر از مقیاسهای اخلاقی به دست ما رسیده ، می‏فهمیم كه چه كلام پرارزشی است و چقدر این سخن از زمان خودش ، بلكه از زمان سید رضی ( ره ) كه سخنان علی ( ع ) را گردآوری كرد و به نام‏ نهج البلاغه به صورت كتابی درآورد ، جلوتر و بالاتر است . هیچ ممكن نبود در آن زمان ، خود سید رضی كه جمع كننده این كلمات است ، و حتی بوعلی‏ سینا كه بزرگترین فیلسوف عصر گردآوری نهج البلاغه است ، بتواند همچو حقیقت اجتماعی عالی را بیان كند .

منبع: كتاب بیست گفتار شهید مطهری



دیدگاه ها : نظرات
تعداد کل صفحات : 2 1 2

تبلیغات متنی

نوای وبلاگ

مطهری در کلام بزرگان

بیانات امام خمینی (ره)

آثار قلم و زبان او بی استثنا آموزنده و روان بخش است و مواعظ و نصایح او كه از قلبی سرشار از ‏ایمان و عقیدت نشات می گرفت ، برای عارف و عامی سودمند و فرح زا است . ‏

 
بیانات امام خامنه ای مد ظله العالی

تنها كسی كه هم از لحاظ كمیت و هم از لحاظ كیفیت خوبترین فرآورده را تقدیم محیط اندیشه ‏اسلامی كرده ، آقای مطهری است .

 
بیانات آیت الله مکارم شیرازی

شهید مطهری شخصیت جامعی داشت. ایشان از نظر عقاید اسلامی، فقه، اصول و فلسفه جامعیت قابل توجه‌ای داشت و به همین دلیل آثارش در زمینه‌های مختلف تاثیرگذار است.

آمار وبلاگ

  • کل بازدید:
  • بازدید امروز :
  • بازدید دیروز :
  • آخرین بازدید :
  • آخرین بروز رسانی :

درباره شهید مطهری

شهید مطهری یك مبارز در راه خدا؛ یعنی یك مجاهد فی سبیل الله بود. منتها جهاد، انواعی دارد. یكی از سخت ترین جهادها این است كه در مقابله با هجوم افكار و فرهنگ های غلط و انحرافی و درك غلط جمعی از مردم، انسانی كه حق را می شناسد، بایستد و بخواهد از حق دفاع كند و با بیان، با فكر، با منطق و سلاح زبان و قلم، ذهن ها را به سمت آنچه درست است هدایت كند. این، از آن جهادهای بسیار دشوار است و شهید مطهری، این جهاد سخت را سالهای متمادی انجام داد.
امام خامنه ای مدظله العالی

طراحی اختصاصی قالب توسط مجاهد & ترجمه به فارسی توسط آراد پردازش پویا

شبکه اجتماعی فارسی کلوب | Buy Website Traffic | Buy Targeted Website Traffic